BÖLGESEL KALKINMADA KALKINMA AJANSLARININ ROLÜ: BATMAN İLİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA
📝 Yayın Şekli/Publication Type
⚖️ Lisans Türü/License Type
🌐 Yayın Dili/Publication Language
🔢 ISBN
🔗 DOI
🛒 Satın Al
📄 PDF İndir
📚 Kitap Tanıtımı
Bölgesel Kalkınmada Kalkınma Ajanslarının Rolü: Batman İli Üzerine Bir Uygulama
Yazar(lar): Dr. Mehmet Ali SEYİDOĞLU, Prof. Dr. Taha Bahadır SARAÇ.
Eser, 1960 sonrası Türkiye’de planlı kalkınma deneyimini, 1990’larda güçlenen yeni bölgecilik ve AB uyum süreci bağlamında ele alarak kalkınma ajanslarının neden ve nasıl ortaya çıktığını açıklıyor. İBBS (NUTS) sınıflandırması, 2006 tarihli yasal çerçeve ve ajansların amaç–yapı–finansman unsurları ayrıntılandırılıyor; planlama–programlama–proje destek süreçleri ile yatırım destek ofislerinin konumu somutlanıyor. Uygulama kısmında, Batman ilinin ekonomik yapısı (tarım, imalat, enerji, ticaret, turizm, ulaştırma) haritalanarak Dicle Kalkınma Ajansı (DİKA) etrafındaki kurumsal ekosistem betimleniyor. Alan bulguları, kamu ve özel kurumların DİKA’ya dair farkındalık, bilgi ve beklentilerini; hibe/teknik destek, tanıtım ve yatırımcı hizmetlerine yönelik öncelikleri; ajans faaliyetlerinden memnuniyet düzeylerini karşılaştırmalı tablolarla sunuyor. Genel çıkarım; yerelden katılım, iş birliği ve görünürlük arttıkça ajansların bölgesel kalkınmada etkin bir aracı olarak daha güçlü sonuçlar ürettiği yönünde.
Okuyucu Kitlesi:
Kalkınma ajansı profesyonelleri; yerel yönetimler ve bölge kalkınma idareleri; planlama/strateji ve yatırım birimleri; kamu politikası ve bölgesel iktisat araştırmacıları; STK–odalar; lisansüstü öğrenciler.
Anahtar Kelimeler:
Bölgesel kalkınma; kalkınma ajansları; İBBS (NUTS); Batman; DİKA; bölgesel planlama; proje destekleri; yatırım destek ofisleri; yeni bölgecilik; yerel yönetişim.
📝Book Promotion
The Role of Development Agencies in Regional Development: A Case Study on Batman Province
Authors: Dr. Mehmet Ali SEYİDOĞLU, Prof. Dr. Taha Bahadır SARAÇ.
Positioning Turkey’s post-1960 planned development within the rise of new regionalism and EU alignment, the book explains why and how regional development agencies emerged. It details the NUTS/IBBS territorial classification, the 2006 legal framework, agency missions–structures–financing, and the full cycle of planning–programming–project support, including the role of Investment Support Offices. The case study maps Batman’s economic structure (agriculture, manufacturing, energy, trade, tourism, transport) and the institutional environment around Dicle Development Agency (DIKA). Field evidence compares public/private organizations’ awareness, information channels, expectations, and satisfaction with DIKA’s services—especially grants, technical assistance, promotion, and investor facilitation. The overarching message is clear: stronger local participation, partnerships, and visibility make agencies more effective levers of regional development.
Target Readership:
Development-agency practitioners; local governments and regional bodies; planning/strategy and investment units; scholars of public policy and regional economics; chambers/NGOs; graduate students.
Keywords:
Regional development; development agencies; NUTS/IBBS; Batman; DIKA; regional planning; project grants; Investment Support Offices; new regionalism; local governance.
📝 Kitap İçeriği/Book Content
- İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ …………………………………………………………………………i
- TABLOLAR LİSTESİ ……………………………………………………………vii
- ŞEKİLLER LİSTESİ …………………………………………………………………x
- GİRİŞ ………………………………………………………………………1
- BİRİNCİ BÖLÜM
- 1 BÖLGESEL KALKINMA VE PLANLAMA …………………………3
- 1.1 Bölgesel Kalkınma ile İlgili Genel Kavramlar …………………3
- 1.1.1 Bölge Kavramı ………………………………………………………3
- 1.1.2 Bölgesel Dengesizlik ………………………………………………4
- 1.1.3 Bölgesel Kalkınma …………………………………………………5
- 1.1.4 Küreselleşme …………………………………………………………7
- 1.1.5 Bölgesel Farklılık ve Eşitsizlikler ……………………………8
- 1.1.6 Bölgesel Planlama …………………………………………………10
- 1.2 Gelişmişlik Açısından Bölge Ayrımı ………………………………11
- 1.2.1 Az Gelişmiş Bölge …………………………………………………11
- 1.2.2 Gelişmiş Bölge ……………………………………………………12
- İKİNCİ BÖLÜM
- 2 BÖLGESEL KALKINMA AJANSLARININ ORTAYA ÇIKIŞI VE TÜRKİYE’DEKİ GELİŞİMİ ………………15
- 2.1 Türkiye’nin İstatistikî Bölge Birimleri Sınıflandırması (İBBS) ………………………………………………………………………15
- 2.2 Bölgesel Kalkınma Ajansları …………………………………………18
- 2.2.1 Kalkınma Ajanslarının Dünya Genelinde Gelişimi …20
- 2.2.2 Kalkınma Ajansların Tanımı ve Genel Özellikleri ……22
- 2.2.3 Kalkınma Ajanslarının Türleri ………………………………23
- 2.2.3.1 Kuruluş Biçimlerine Göre Kalkınma Ajansları …23
- 2.2.3.2 Faaliyetlerine Göre Kalkınma Ajansları ……………25
- 2.2.3.3 Fonksiyonlarına Göre Kalkınma Ajansları ………25
- 2.2.3.4 Finansal Kaynaklarına Göre Kalkınma Ajansları26
- 2.2.4 Kalkınma Ajanslarının Amaçları ……………………………26
- 2.2.5 Kalkınma Ajanslarının Faaliyetleri …………………………28
- 2.2.6 Kalkınma Ajanslarının Finansmanı …………………………30
- 2.2.7 Bölgesel Kalkınma Ajanslarının Başarılarını Etkileyen Faktörler ………………………………32
- 2.2.8 Kalkınma Ajansların Hedefleri ………………………………33
- 2.2.9 Kalkınma Ajansların Önemi …………………………………33
- 2.3 Türkiye’deki Kalkınma Ajanslarının İdari Yapısı……………35
- 2.4 Türkiye’de Kalkınma Ajanslarının Organizasyon Yapısı …36
- 2.4.1 Kalkınma Kurulu …………………………………………………36
- 2.4.2 Yönetim Kurulu ……………………………………………………37
- 2.4.3 Genel Sekreterlik …………………………………………………38
- 2.4.4 Yatırım Destek Ofisleri …………………………………………39
- 2.5 Ajansların Planlama, Programlama ve Proje Destekleme Süreci ………………………………………………40
- 2.5.1 Planlama, Programlama ve Bütçelendirme ………………41
- 2.5.2 Proje Değerlendirme ve Seçimi ………………………………45
- 2.5.3 Uygulama, İzleme ve Değerlendirme ………………………51
- ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
- 3 BATMAN İLİ’NİN KALKINMASINA YÖNELİK KURUMSAL OLUŞUMLAR ve ARAŞTIRMA SONUÇLARI53
- 3.1 Batman Bölgesi’nin Ekonomik Yapısı ……………………………53
- 3.1.1 Ekonomik Sektörler ………………………………………………54
- 3.1.1.1 Tarım …………………………………………55
- 3.1.1.2 İmalat Sanayi …………………………………………55
- 3.1.1.3 Enerji …………………………………………56
- 3.1.1.4 Ticaret …………………………………………57
- 3.1.1.5 Turizm …………………………………………57
- 3.1.1.6 Ulaştırma …………………………………………58
- 3.2 Araştırmanın Amacı ……………………………………………………59
- v
- 3.3 Araştırmanın Önemi ……………………………………………………59
- 3.4 Araştırmanın Türü ve Yöntemi ………………………………………60
- 3.5 Araştırmanın Kısıtları …………………………………………………60
- 3.6 Anket Formunun Yapısı ………………………………………………60
- 3.7 Araştırmada Benimsenen İstatistiksel Testler …………………61
- 3.7.1 Ki-Kare Homojenlik Testi ………………………………………61
- 3.7.2 Mann-Whitney U Sınama Tekniği …………………………62
- 3.7.3 Tek Örnek Kolmogorov-Smirnov Testi ……………………62
- 3.8 Araştırmın Hipotezleri …………………………………………………63
- 3.9 İstatistiksel Analiz ………………………………………………………65
- 3.10 Verilerin Analizi…………………………………………………………67
- SONUÇ ve ÖNERİLER ……………………………………………………………97
- KAYNAKLAR ………………………………………………………………………99
- EK: 1 ANKET SORULARI ……………………………………………………105
